Scroll compressor of rotatiecompressor: hij vertelt wat voor warmtepomp je voor je hebt
De compressor is het hart van de warmtepomp: hij brengt de warmte die uit de buitenlucht is gehaald op de temperatuur die binnen nodig is. Maar niet alle compressoren zijn gelijk, en het type dat een fabrikant kiest, zegt veel over de machine die hij voor ogen heeft.
01
Vier families
Compressoren voor koelen en verwarmen zijn er in vier soorten. Zuiger- en schroefcompressoren zijn die van de grote industriële koelgroepen, honderden kilowatt: die bekijken we hier niet en in onze machines gebruiken we ze niet. Van het huis tot industriële installaties van 50-100 kW worden de andere twee gebruikt: de rotatiecompressor, met één rotor of twee (de twin rotary), en de scrollcompressor.
02
De rotatiecompressor: die van de airco's
De rotatiecompressor zit in bijna alle airco’s. In een cilinder draait een excentrische rotor: in de kleinste airco’s is er één rotor, in grotere zijn het er twee, verschoven om elkaar in evenwicht te houden, en dat is de twin rotary. Hij is licht, klein, goedkoop, en voor een huis is hij prima: in kleine maten rendeert een goede rotatiecompressor even goed als een scroll. Hij heeft echter twee grenzen. Hij is gevoelig voor vloeistof: een compressor zou alleen gas mogen aanzuigen, en de rotatiecompressor heeft aan de zuigzijde een vat nodig, de vloeistofafscheider, die de druppels laat verdampen voor ze de cilinder bereiken. En als de cilinderinhoud groeit, zoals machines voor bedrijfshallen vragen, begint hij te trillen: hoe groter de excentrische rotor, hoe meer hij de machine uit balans brengt.
03
De scroll: twee spiralen die elkaar achtervolgen
De scroll bestaat uit twee spiralen, een vaste en een die erin rondcirkelt zonder om zichzelf te draaien. Het gas komt aan de buitenkant binnen, wordt opgesloten in steeds kleinere kamers en verlaat het midden samengeperst. De beweging is continu, zonder schokken, en er zijn weinig bewegende delen. Daaruit volgen drie voordelen. Hij is robuust: de spiralen verdragen beter een beetje vloeistof, waar de rotatiecompressor juist onder lijdt. Hij trilt niet, ook niet bij de grote cilinderinhoud van industriële machines. En hij rendeert goed over het hele werkgebied, wat telt bij een warmtepomp die van de winter naar de zomer gaat.
04
Dampinjectie
Er is een vierde voordeel, dat bij machines met R32 zwaarder weegt dan de andere: de scroll kan dampinjectie hebben. R32 is een koudemiddel dat de compressor erg heet verlaat. Als het buiten erg koud is, of als binnen erg heet water nodig is, moet de compressor de druk sterk verhogen: de drukverhouding stijgt en met R32 wordt de persgastemperatuur te hoog, wat de olie beschadigt en de levensduur van de machine verkort. De injectie stuurt halverwege de compressie een deel van het al koele koudemiddel in de spiralen: de persgastemperatuur daalt, het beschikbare vermogen bij kou stijgt en de compressor werkt altijd binnen zijn grenzen. Met propaan, R290, bestaat het probleem niet: de persgastemperatuur blijft laag en injectie is niet nodig.
05
Wat wij gebruiken
In onze machines gebruiken we bijna uitsluitend scrollcompressoren, om hun robuustheid en hun efficiëntie. Al onze Kita lucht-lucht-machines met R32 hebben een scroll met dampinjectie: het is een van de redenen waarom ze ook in de koudste nachten goed verwarmen, en waarom machines die al jaren geïnstalleerd zijn nog werken als op de eerste dag. Onze lucht-water-machines werken met R290 en hebben geen injectie, omdat die met propaan niet nodig is.
06
Hoe je het controleert, voor je koopt
- vraag welke compressor de machine heeft: rotatie of scroll, en van welk merk;
- als de machine op R32 werkt, vraag of de compressor dampinjectie heeft, vooral bij lage buitentemperaturen of warm water op hoge temperatuur; met R290 is die niet nodig;
- vraag bij een bedrijfshal of groot gebouw naar de cilinderinhoud van de compressor en hoe hij is opgehangen: bij die maten trilt een rotatiecompressor.
07
Veelgestelde vragen
Scroll- of rotatiecompressor: wat is beter?
Voor een klein huis rendeert een goede rotatiecompressor even goed als een scroll. Bij grote slagvolumes is de scroll robuuster, trilt hij niet, verdraagt hij wat vloeistof beter en kan hij damp-injectie hebben. In onze machines gebruiken we vrijwel alleen scroll.
Wat is damp-injectie?
Halverwege de compressie gaat een deel van het al koude koudemiddel de spiralen in: de persgastemperatuur daalt en het vermogen bij kou stijgt. Nodig met R32; met propaan, R290, niet.
Welke compressor hebben de warmtepompen van Templari?
Scroll. De Kita lucht-lucht met R32 hebben scroll met damp-injectie; de lucht-water machines werken met R290 en hebben geen injectie, omdat propaan die niet nodig heeft.
Waarom trilt een grote rotatiecompressor?
De rotor is excentrisch: hoe groter het slagvolume, hoe meer hij de machine uit balans brengt. Vraag bij een bedrijfshal naar het slagvolume van de compressor en hoe hij is opgehangen.
