Serwis pompy ciepła: co robić, jak często, co jest obowiązkowe i jaka jest żywotność
Pompa ciepła nie ma płomienia, spalin, komina ani palnika: wymaga mniej obsługi niż kocioł, ale nie zero. Tutaj opisujemy, co naprawdę się zużywa, co właściciel może zrobić sam, co musi zrobić serwisant i jak często, oraz czego wymagają przepisy. Dotyczy to domu z pompą ciepła powietrze-woda i hali z Kita Air.
01
Co zużywa się w pompie ciepła
Sprężarka jest hermetyczna i pracuje w swoich granicach: nie robi się jej remontu. Uwagi wymagają części mające kontakt z powietrzem i wodą: wymiennik zewnętrzny, który zbiera liście, kurz i pyłki, a zimą pokrywa się szronem; wentylator; odpływ skroplin, który zimą może się zatkać lub zamarznąć; filtr instalacji (separator zanieczyszczeń) i, w urządzeniach powietrze-powietrze, filtr jednostki wewnętrznej. Brudny wymiennik oddaje mniej ciepła: maszyna pracuje dłużej dla tego samego efektu, częściej się odszrania i zużywa więcej prądu. To ten sam mechanizm, który wyjaśniamy w artykule o odszranianiu.
02
Jak często robić przegląd pompy ciepła
Raz w roku, przed zimą, to zasada dla pompy ciepła, która grzeje. Jeśli ta sama maszyna latem także chłodzi, jak Kita Air w halach, instrukcja przewiduje dwa przeglądy w roku, jeden na sezon. Tam, gdzie jest kurz, wióry, pyłki lub smog, wymiennik trzeba sprawdzać częściej: w warsztacie albo stolarni nawet co trzy miesiące.
03
Co może zrobić właściciel
- Utrzymywać jednostkę zewnętrzną w czystości: bez liści, wysokiej trawy, śniegu i przedmiotów przed wentylatorem i za wymiennikiem. Powietrze musi przepływać.
- Sprawdzać, czy skropliny odpływają: zimą pod maszyną ma być woda albo lód na ziemi, a nie w środku maszyny.
- W urządzeniach powietrze-powietrze czyścić filtr jednostki wewnętrznej, który wysuwa się bez narzędzi.
- Ciśnienia wody w instalacji nie trzeba sprawdzać ręcznie: w naszych pompach powietrze-woda mierzy je maszyna przetwornikiem ciśnienia. Gdy ciśnienie spada, pompa ciepła zgłasza alarm; gdy spada za bardzo, zatrzymuje się, zanim zacznie pracować bez wody.
- Nie zginać lamel wymiennika i nie używać myjki ciśnieniowej: lamele są ostre, a zgięte obniżają wydajność.
- Przed każdą czynnością wyłączyć zasilanie wyłącznikiem głównym: maszyna może sama się uruchomić.
04
Co robi serwisant
Instrukcja naszych pomp powietrze-woda przewiduje co 12 miesięcy: czyszczenie lamel wymiennika, łopatek wentylatora i kratki sprężonym powietrzem, dmuchanym wzdłuż lamel; sprawdzenie, czy odpływ skroplin nie jest zatkany, i czyszczenie tacy; kontrolę i czyszczenie magnetycznego separatora zanieczyszczeń; kontrolę szczelności obiegu chłodniczego detektorem; sprawdzenie połączeń elektrycznych; kontrolę rur pod kątem korozji i wycieków. Co 3 lata podkładki antywibracyjne. W Kita Air dochodzi czyszczenie wymiennika jednostki wewnętrznej i co 4 lata wymiana zaworu bezpieczeństwa obiegu chłodniczego. We wszystkich serwisant odczytuje z panelu historię alarmów i temperatury pracy: tam widać, czy maszyna za często się odszraniała albo pracowała poza swoimi warunkami.
Obiegu chłodniczego nie otwiera się przy zwykłym serwisie. Jeśli trzeba interweniować, w maszynach na propan R290 instrukcja wymaga technika chłodnictwa z kwalifikacjami do czynników palnych (EN 378-4 lub IEC 60335-2-40), przeszkolonego przez nas.
05
Co jest obowiązkowe
- Rozporządzenie F-gazowe (UE 2024/573). Dotyczy tylko gazów fluorowanych. Nasze pompy powietrze-woda na propan R290 nie są nim objęte: bez okresowej kontroli szczelności, bez rejestru. Kita Air pracuje na R32, gazie fluorowanym: coroczna kontrola szczelności i rejestracja zaczynają się powyżej 5 ton ekwiwalentu CO₂, czyli powyżej 7,4 kg R32. Kita Air ma 7,4 kg czynnika i jest tuż poniżej; Kita Air Plus (8 kg) i wersja kanałowa (8,4 kg) są powyżej: jedna kontrola w roku przez certyfikowanego technika, z rejestracją.
- Przepisy krajowe. Okresowe przeglądy instalacji grzewczych różnią się w poszczególnych krajach. Zapytaj instalatora, co obowiązuje u ciebie.
06
Jaka jest żywotność pompy ciepła
Dobrze używana pompa ciepła działa około 20 lat. Dobrze używana znaczy przede wszystkim jedno: jak mocno musi sprężać sprężarka, czyli stosunek ciśnienia na wyjściu do ciśnienia na wejściu. Przy dobrze dobranym ogrzewaniu podłogowym woda ma 30-35 °C, sprężarka pracuje lekko i starzeje się powoli. Przy grzejnikach na 55 °C i ciepłej wodzie użytkowej na 60-70 °C różnica ciśnień jest większa i sprężarka szybciej zużywa swoje życie; w artykule o grzejnikach wyjaśniamy, jak utrzymać niską temperaturę zasilania.
Części eksploatacyjne, takie jak wentylator, pompa obiegowa, zawory i czujniki, się wymienia. Życie skraca wieloletnia zła praca: brudny wymiennik, powietrze lub szlam w instalacji, przewymiarowana maszyna, która ciągle się włącza i wyłącza. Dlatego właściwy dobór mocy, o którym piszemy w artykule o inwerterze, to też serwis.
07
W firmie: Kita Air
W hali serwis jest częścią produkcji: maszyna, która zimą grzeje, a latem chłodzi, pracuje cały rok. Dwie wizyty w roku, przed latem i przed zimą; filtry jednostki wewnętrznej czyszczone częściej tam, gdzie jest pył produkcyjny; dla wersji Plus i kanałowych coroczna kontrola F-gazowa z rejestracją. Nasi dystrybutorzy oferują umowę serwisową z zaplanowanymi wizytami i, gdzie trzeba, kontrolą F-gazową: kto ma halę pracującą cały rok, zwykle ją podpisuje.
08
Błędy, których należy unikać
- Czyszczenie wymiennika myjką ciśnieniową lub szczotką: zgięte lamele, utracona wydajność.
- Zabudowywanie jednostki zewnętrznej żywopłotem, plandeką lub daszkiem, żeby ją chronić: dusi się.
- Ignorowanie alarmu, który wraca: panel go zapisuje, serwisant go odczytuje.
- Pozwolenie na otwarcie obiegu chłodniczego komuś bez kwalifikacji do tego czynnika.
09
Najczęstsze pytania
Jak często robić serwis pompy ciepła?
Raz w roku, jeśli tylko grzeje, dwa razy, jeśli latem także chłodzi; częściej tam, gdzie jest kurz.
Czy przegląd pompy ciepła jest obowiązkowy?
Kontrola szczelności F-gazowa dotyczy tylko gazów fluorowanych powyżej 5 ton ekwiwalentu CO₂: pompy ciepła na propan R290 nie są nią objęte. Inne przeglądy zależą od przepisów krajowych: zapytaj instalatora.
Czy mogę sam wyczyścić pompę ciepła?
Z zewnątrz tak: liście, śnieg, filtr jednostki wewnętrznej, kontrola odpływu skroplin. Ciśnienie wody pilnuje maszyna i zgłasza alarm, gdy spada. Lamele wymiennika i wszystko za panelami należy do serwisanta, przy wyłączonym zasilaniu.
Jaka jest żywotność pompy ciepła?
Dobrze używana, około 20 lat. Dłużej przy dobrze dobranym ogrzewaniu podłogowym, gdzie sprężarka pracuje lekko; krócej przy grzejnikach wysokotemperaturowych i dużej ilości ciepłej wody na 60-70 °C, gdzie różnica ciśnień jest większa.
Kto serwisuje pompę ciepła Templari?
Nasi dystrybutorzy, także w ramach umowy: zaplanowane wizyty i kontrola F-gazowa, gdzie trzeba.
Co się stanie bez serwisu?
Rosnące zużycie prądu, częstsze odszranianie, hałas i prędzej czy później awaria w środku zimy.
Zobacz też: Bufor do pompy ciepła: czy jest potrzebny, jaki wybrać, jak duży i jakich unikać · Hałas pompy ciepła: ile decybeli, jak daleko od sąsiada i dlaczego zimą słychać ją bardziej · Montaż pompy ciepła: gdzie ją postawić, co jest potrzebne i jak to wygląda krok po kroku · Żywotność pompy ciepła: ile lat działa, co się zużywa i co ją wydłuża · Pompa ciepła nie grzeje lub zużywa za dużo prądu: prawdziwe przyczyny i co sprawdzić
Wszystkie porady techniczne są na stronie cyklu. Następna za dwa tygodnie.
